Meisane


Generell del. Innleiing Jakt og fangst Fuglane varsla Fuglane i magi og folkemedesin Dåring Trekkfuglane Fuglebandet Spesiell del Lomen Skarven Heigren Grågåsa Endene Ærfuglen Hauken Ørna Falken Rypa og jerpa Årfuglen Tiur og røy Åkerriksa Trana Tjelden Heiloen Vipa Spoven Rugda Måkene Sjøfuglfangst Geirfuglen Gauken Hubroen Kattugla Svala Hakkespettane Lerka Linerla Staren Lavskrika Nøtteskrika Skjora Kråka Ramnen Fossekallen Gjerdesmetten Steinskvetten Raudstjerten Trastane Meisane Spurvane APPENDIKS Segner Eventyr Ordtøkje Gåter Truer og varsel Jakt og fangst Informantliste Litteratur Lenker	MEISANE og særleg kjøttmeisen er huslege fuglar og vel kjende og likte. Men trass i dette er det lite tradisjonsstoff kring dei. Kjøttmeisen har fått namnet sitt pga. at han er ein "saadan Elskere av Kiød, at den opsøger mindste Aabning paa Bondens Stafbur eller Spiis-Kammer, for at komme lnd og æde Kiød, hvori den indhuler sig, som en Muus...Den fanges som Muus i Fældett(34 ,134). Ofte varsla meisane, og kalla teter eller titer, berre godt: "Møtte ein ei tete, skulle det gå godt" (N.Aurdal 16 ,12), men dei kunne og varsla feigt: Sette det seg ei meise på vindauga når det låg nokon sjuk der inne, tydde det at den sjuke snart skulle døy (Stjørdalen 17 , 21; likn.Sparbu 28,281, Verdal 35,74). Ein sjeldan gong kunne ein og ta vervarsel av meisane: "Sat hanpigda(lauvmeis) i rapane og skreik "Te, te, te, te," vart det rusk om veret var aldri så fint".(9,86).	Granmeis

	SPURVANE er og kjende og heimslege fuglar. Det var eit godt merke om det var spurvar og meiser som dukka opp i juleneket. Spurvane og meisene gjekk ofte under fellesnamnet "småfugl"; ein skilde berre sjeldan ut dei einskilde artane og gav dei spesielle eigenskapar innafor folketrua. Spurvane varsla ofte veret. Særleg var det snøspurven og gulspurven som såleis varsla snø når dei kom nedimot bygda(mst), eller det kunne rett å slett bety ruskever (Suldal JS), Like— eins når gråspurven (Gauldal 13 ,35) eller gulspurven (Saltdal 22, 125) sat og let sitt "Kvitt! kvitt!": Då vart det sjølvsagt snø. Spurvane kunne og dåra. Mange stader i landet helter det at ein ville bli plaga med byller dersom ein vart dåra av snøspurven(Hedmark 4,83; Salten 17 ,174).	Gråspurv I folkemedisinen er det ei utbreidd tru at ein skal kurera likt med likt. Såleis skulle ein eta kjøtet av gulspurven dersom ein hadde gulsott: "Um pasientane hadde gulsott brukte "Mekjel -Jartrud" å koke ein gulsporv og late dei drikke sodet. Sporven kokte ho heil, med fjør og innmat. Men det er ikkje visst at dei sjuke alltid fekk vite kva det var dei sette i seg"(Innvik i Sogn 33,98). Motsett heitte det at ein ikkje måtte røra egga eller ungane til gulspurven. Då ville ein få gulsott(Sunnmøre 17,218).